KLEJENIE PARKIETU

Mam nadzieję, że opracowane wskazówki będą służyły parkieciarzom pomocą przy wyborze narzędzi potrzebnych do prawidłowego wykonania prac parkieciarskich.


W opracowaniu zawarte są informacje dotyczące rodzajów parkietu sklasyfikowanych według norm europejskich. Opisane są również kleje, scharakteryzowane pod względem składu, zastosowania, wiązania i wymagań w stosunku do podłoży, jak i ich oddziaływania na parkiet. Opisane są także podstawowe właściwości materiałów niebezpiecznych, szkodliwych dla zdrowia w oparciu o przepisy BHP. Wskazówki ograniczają się do powszechnie stosowanych zasad parkieciarstwa, odpowiadającym poziomowi techniki i wiedzy obecnie stosowanej w parkieciarstwie.
Właściwości parkietu klejonego do podłoża:

a. Przyklejenie określonych rodzajów parkietu do podłoża wpływa na zwiększenie stabilności podłogi.

b. Parkiet klejony do podłoża jest trwalszy i może być częściej odnawiany. Tym samym przedłuża się jego żywotność.

c. Parkiet przyklejony do podłoża twardym klejem wykazuje dużo węższe szczeliny. Parkiet leży spokojniej i bardziej stabilnie.

d. Związanie parkietu z ogrzewanym podłożem za pomocą kleju umożliwia lepsze przewodnictwo ciepła.

e. Parkiet klejony w dużym stopniu redukuje akustykę krokową płyty podłogowej.
Najważniejszymi materiałami w parkieciarstwie jest drewno i materiały drewnopochodne. Należą do nich chemicznie i fizycznie obrabiane materiały drewniane, jak np. termo drewno i zdrewniałe niektóre rodzaje bambusa.
Drewno – materiał o szczególnych właściwościach

Drewno jest produktem naturalnym. Każda roślina rośnie w różnych warunkach i tym samym jest unikatem ze swoimi szczególnymi właściwościami. Dla niektórych gatunków drewna mogą wystąpić porównywalne charakterystyczne właściwości. Podstawową właściwością, bardzo ważną w parkieciarstwie jest tzw. „praca drewna”. Pod pojęciem „pracy drewna” rozumie się skurcz i pęcznienie drewna spowodowane przyjęciem i oddaniem wody, jak również organicznych rozpuszczalników. Skurcz i pęcznienie są różne dla różnych gatunków drewna i kierunku usłojenia.

W tabeli nr 1 podano charakterystyczne wartości niektórych gatunków drewna, zaś tabela nr 2 pokazuje wartości „pracy drewna” – skurczu i pęcznienia.

Tabela nr 2

tabela02
wartości „pracy drewna” – skurczu i pęcznienia

 

 

 

 

 

 

Należy zwrócić szczególną uwagę na to, że różne gatunki drewna mają różne wartości pęcznienia/skurczu, jak również różne czasy, w których dochodzi do zmian liniowych drewna. Czas w jakim zachodzą zmiany liniowe drewna zależy od kierunku cięcia drewna –

Tabela nr 1

tabela1
Charakterystyka wartości niektórych gatunków drewna

drewno przyjmuje wilgoć przez słoje leżące i stojące. Przez warstwę czołową (bruk drewniany) drewno przyjmuje średnio cztery razy szybciej wilgoć niż przy słojach leżących i stojących (np. buk czyni to siedem razy szybciej i głębiej).
Drewna modyfikowane, w tym termodrewno. 

Aby zmienić/poprawić właściwości fizyczne (skurcz/pęcznienie, twardość, kolor) i chemiczne (wytrzymałość na degradację biologiczną) drewna, można je poddać modyfikacji chemicznej lub fizycznej. Należy jednak zasadniczo w trakcie takich modyfikacji liczyć się ze zmianą nie tylko jednej, ale nawet kilku jego właściwości. W przypadku drewna poddanego obróbce cieplnej (termo–drewno) należy się liczyć ze znacząco zredukowaną jego wilgotnością, dłuższym okresem zmian anizotropowych, mniejszym skurczem i pęcznieniem, podwyższoną wytrzymałością biologiczną, czy spadkiem wytrzymałości konstrukcyjnych.

Normy europejskie

Podział na rodzaje parkietu zawarty w tabeli nr 3 odpowiada istniejącym normom europejskim.

Istotną kwestią w powyższych normach jest powołanie się w nich na wilgotność drewna przy „pierwszej dostawie”, czyli w momencie opuszczania zakładu produkcyjnego. Utrzymanie tych wartości pozwala producentowi na handel nimi wewnątrz Unii Europejskiej (wartości te podane są w tabeli nr 3). Wilgotność drewna przy pierwszej dostawie należy odróżnić od wilgotności drewna przy montażu na podłożu.

Tabela nr 3

znormalizowane rodzaje parkietów i ich wilgotności przy pierwszej dostawie
znormalizowane rodzaje parkietów i ich wilgotności przy pierwszej dostawie

Wilgotność parkietu przy jego montażu

Nowe europejskie normy uwzględniają wilgotności parkietu w granicach, które odzwierciedlają europejskie uwarunkowania klimatyczne.
Dla określenia wilgotności zabudowanego parkietu konieczne jest określenie wilgotności pomieszczenia, w którym parkiet będzie użytkowany. Klimat pomieszczenia określa się na podstawie klimatu na zewnątrz, pasywnego wietrzenia, ogrzewania lub chłodzenia oraz użytkowania pomieszczenia z aktywnym wietrzeniem i nawilżaniem. Należy również wziąć przy tym pod uwagę fakt, że warunki klima-tyczne odczuwane przez człowieka jako komfortowe odpowiadają temperaturze 20°C +/-1°C i 50% wilgotności względnej +/-20%.
Wilgotność drewna pasująca do tych konwencjonalnych wartości klimatycznych wynosi 9% przy różnicach od +/-2% do +/-3% w ciągu roku – zależnie od szybkości reakcji drewna na zmiany klima-tyczne, grubości i gatunku drewna, a także sposobu wykończenia powierzchni. Grubość parkietu, jego szybkość reagowania na zmiany klima-tyczne, rodzaj i grubość wykończenia powierzchni, mogą spowodować spowolnienie reakcji w trakcie wyrównywania wilgotności w stosunku do klimatu otoczenia parkietu.

Przy parkietach wielowarstwowych i gotowych wilgotność w trakcie montażu powinna być ustalona na poziomie 8%.

W przypadku parkietów położonych na ogrzewaniu podłogowym w trakcie sezonu grzewczego należy się liczyć z tym, że temperatura parkietu może sięgać od 25°C do 28°C, podczas gdy w tym samym czasie otoczenie ma temperaturę powietrza 21°C. Tym samym spada wilgotność otoczenia przy samym drewnie od 10- 20%. Taka sytuacja prowadzi do spadku wilgotności drewna o 1-3%. Przy zabudowie parkietu z litego drewna o wilgotności 9% lub parkietu wielowarstwowego 8%, należy wziąć pod uwagę, że w ciągu roku te różnice się wyrównają. Przy deskach podłogowych litych utrzymanie stałej wilgotności na poziomie średnio 9% jest bardzo ważne, ponieważ w wyniku podwyższenia wilgotności drewna występują duże sity ścinające, a przy spadku wilgotności pojawią się duże szczeliny między elementami podłogi.